Богиня Фаду*

Godin van de Fado

Лауренс Виндих, перевод с нидерландского Юлии Тележко

Russische  vertalingen van mijn gedichten door Julia Telezjko ©® 2005

Как покорную жертву
Она хватает меня,
Ее тоска и радость торжествуют

Подобно сирене
Она протягивает руки,
поднимает меня и показывает,
оторвав от себя,
воде и багряному горизонту.

Ее глаза горят,
и зажигают меня.
Она тащит меня, закованного,
мимо Прадо и лестниц [1]Алфамы
И бросает на [2]Праса ду Комерсиу,
как жертву на алтарь [3]Тежу.

Она накидывает на мое потрясенное тело
свое черное покрывало,
Ее голос звенит в прекрасной песне
и вырезает как клинком
Фаду в моем сердце,
И Саудадэ** - прощание и прощение.

Ее дыхание ласкает и шепчет:
- Ты же так этого хотел?
Иди же, спустись к реке по широким ступеням,
отдайся на волю волн,
пусть тебя несут под нежные звуки гитар,
медленные воды Тежу.

В своих видениях ты скользишь
вдоль холмов Лиссабона,
мимо церквей, монастырей и дворцов:
[4]Байру Альту, [5]Сидаде Байша и [6]Белена.
Прощание и Прощение –
поет ее голос:

Когда ты вскоре проснешься, любимый мой,
пробудишься от невыносимо сладких грез,
отчего твое сердце разорвется от тоски,
и ты вспомнишь обо мне,
окажется, что мой образ, даже после всех лет,
ничуть не потускнел.

Я достигла своей печальной цели.
Саудадэ открылось втайне -
но лишь тем, кто отчаялся
без меня.
Слушай мою песнь, возлюбленный мой,
теперь я убаюкаю тебя.

 

Als gewillig prooi
houdt zij mij in haar greep gevangen
haar weemoed en haar vreugde
triomferen

Als een sirene
met weelderig gestrekte armen
tilt zij mij op en toont mij
ver boven haar lichaam uit
aan het water
en de avondrode horizon

Haar ogen branden,
steken mij in vuur en vlam
geketend sleept zij mij
over  straten en trappen van Alfama.
werpt mij op de Praça do Comércio
als een offer op het altaar van de Taag

Zij spreidt haar zwarte kleed
over mijn schokkend lichaam uit
haar stem heft aan in schoon gezang
en kerft als vlijmscherp mes
de fado in mijn hart
saudade en genade

Haar adem streelt en fluistert:
jij wilde toch zo graag?
kom en daal de brede trappen af in de rivier
en laat je lichaam langzaam drijven
zweef aan fijne snaren van guitarras
traag over het water van de Taag

Jij glijdt in visioenen
Over heuvels van Lisboa
langs kerken, kloosters en paleizen
Bairro Alto, Cidade Baixa en Bélem
saudade en genade
zingt haar stem: 

Als jij straks ontwaakt mijn liefste
uit getergde zoete dromen
waar je hart van heimwee scheurt
en aan mij terug zal denken
blijkt mijn beeld na jaren
lang nog niet vervaagd

Ik heb mijn trieste doel bereikt
saudade in geheim ontrafeld
alleen voor hen die zonder mij
wanhopig zijn
luister maar, mijn minnaar,
ik zing je nu in slaap

       1] КВАРТАЛ АЛФАМА Находится рядом с районом Байша, справа от него, если стоять спиной к реке. Может быть, самый живописный район Лиссабона. Самые узкие и самые извилистые улочки находятся здесь.  [2] ПРАСА ДУ КОМЕРСИУ (Торговая площадь). Самая красивая площадь Лиссабона. С обязательной конной статуей и триумфальной аркой. По бокам которой фигуры, символизирующие главные реки Португалии Доуру и Тежу. Здесь раньше шла бойкая торговля товарами со всего мира. 3] Лиссабон - столица Португалии - расположен, как и всякая приличная столица, на семи холмах, на широкой реке ТЕЖУ, там, где ее мощный разлив, снова сужается перед впадением в Атлантический океан. [4] КВАРТАЛ БАЙРУ АЛЬТУ. Старый квартал Байру Альту (Высокий Район)- центр ночной жизни Лиссабона. [5] БАЙША или зона Помбалина. Находится между площадями Россиу и Комерсиу. [6] РАЙОН БЕЛЕН. Хотя не со всем в центре, но по значимости, для португальцев, как Красная площадь для нас. Отсюда отплывали все великие мореплаватели.

·          Музыка, в которой отражена вся палитра эмоций: тоска и нежность, любовь и надежда, - только такая могла появиться в старинном районе Лиссабона Алфама, где испокон века жили поэты и музыканты. Днем они работали уличными торговцами или точильщиками ножей, а по вечерам собирались в уютных тавернах, где под аккомпанемент португальской гитары пели песни собственного сочинения. Никто не знает, кто именно и когда назвал эту музыку фаду, а ее исполнителей фадиштами. Но с тех пор минуло несколько столетий, а фаду звучит до сих пор. Как и много лет назад, каждый вечер в уютных кафе Алфамы разливают по бокалам вино, гасят свет и, затаив дыхание, слушают песни фадишт.
·         
**Отсюда, кстати, и ключевое понятие фаду - саудадэ - то есть безутешная грусть о чем-то безвозвратно ушедшем или не достигнутом. Каждый из слушателей за несколько минут проживает вместе с певцом целую жизненную историю. Он переживает вместе с ним, грустит вместе с ним, превращаясь в такую же частичку фаду, как и сам фадишта.

*
 Лауренс Виндих
 Laurens Windig

Vertaald door ©Julia Telezjko

Перевод с нидерландского Юлии Тележко.
© Ю. Тележко

Невинно


Лоренс Виндих

мои две тетки Птичка и Мари
в браке друг с другом и жили вместе
мне в детстве так казалось
как водится у старых дев
ходили в серых платьицах ниже колен

 в ужасных черных шляпках
с облезлым перышком на тулье иль полях
и сетчатой вуалькой
украшавшей лица

держась в корсетах прямо словно спица
с авоськой на плече
сосали в церкви радостно конфетки
(изображая внешне скорбь)
чтоб не заснуть во время службы

 потом они опять хоралы распевали
уныло и упорно
но с некой робостью о смерти строгой
неловко ибо телеса мешали
пению псалмов

 крещеный  в  *графском озере - купели
от головы до пят
я протестант был все же рад таким
совсем не сахарным двум тетушкам
моим


 Onbezoedeld


Laurens Windig

 khad twee tantes Vogelientje en Marie
met elkaar getrouwd en woonden samen 
in  mijn kinderogen
hadden altijd oudevrijstersjurken aan 
van treurig kerkhofgrijs over de knie
 

afstotend zwartehoedjes
 met van achteren een kaalgeplukte veer
 
en van voren
 doorzichtig valletjes gordijnen 

liepen zoutpilarig tussen de berlijnen
 sleepend met zondagschoudertassen
vol met pepermuntjes
die ze blijmoedig ogenschijnlijk droevig
door de kerk heen zogen
 om niet inslaap te preken

 daarna weer saai en tegendraads uitjagend
psalmen galmen en schoorvoetend
 om de strenge dood niet mooi 
want hun lichaam orgelde zwaar gemoedig mee

 door het geloof geverfd
en met water gegraafsmeerd
 van teen tot kruin gereformeerd 
was ik toch blij
met die niet suikertantetjes van mij

 

 

беги ко мне мы будем танцевать


Лауренс Виндих

Гляди сажусь
на корточки
объятья распахнув
беги сюда
смешливая моя
влезай ко мне на ручки
поскорей

 я подниму тебя
над головой
и заверчусь юлою
танцуя я пою
кружатся в голове
две песенки про мишек
целуй-ка деда в щечку
и не опустит долго

он тебя




Kom dan gaan we dansen


 Laurens Windig

 kval voor je
op mijn hurken
met armen gespreid
neem een aanloop
schaterschat
kom maar in mijn hokje
kleine meid

 khef je op
boven mijn schouders
draai zingend
dansend in het rond
je volgt met hihihi hahaha
kzag twee beren
geef opa maar een kusje
kzet je nog lang niet
op de grond


 

Personalia:
Naam:       JULIA TELEZJKO

e-mail:      
tjulia74@hotmail.com
website:    www.geocities.com/jtelezhko/ 

Ik ben Julia Telezjko, tolk-vertaalster Nederlands-Engels-Russisch en ik ben erg blij dat ik die ontzettend mooie gedichten van Laurens Windig mag vertalen!

Ik ben geboren in Sint-Petersburg, Rusland. Mijn eerste opleiding was musikaal. Nu en dan neem ik tot nu toe deel aan allerlei concerten. De Nederlandse taal heb ik op Het Nederlandse Instituut in Sint-Petersburg gestudeerd.

2003, 2004  heb ik de 1ste prijs gewonnen op  een jaarlijkse landelijke vertaalwedstrijd, voor mijn vertalingen van Nederlandstalige poëzie. (zie de website van het Nederlands Instituut (www.nispb.ru)

In september, 2003 nam ik deel aan de workshop met Toon Tellegen, Kees Verheul en Arthur Langefeld, die in het kader van de Dagen van Nederland in Sint-Petersburg werd gehouden.

Voor het concert van Ensemble Ciudate en Nederlandse tenor Marcel Beekman, dat 21 september 2003 plaatsvond, heb ik de teksten  die werden gezongen  vertaald (Gedichten van Lucebert, B. Schierbeek, D. Zonderland, teksten van H. Gorter, componist W. Pijper), die in programmaboekjes samen met de originelen teksten werden geplaatst.

In april 2004 heb ik deelgenomen aan de cursus Nederlandse Zakelijke Communicatie. (Deze cursus werd verzorgd door het James Boswell Instituut, Universiteit Utrecht).

In augustus 2004 nam ik deel aan een Zomer Cursus Literair Vertalen te Antwerpen, België.

Als vertaalster en tolk ben ik werkzaam bij enkele vertaalbureau`s in Sint-Petersburg (Nederlands, Engels).

Voor twee verschillende uitgeverijen heb ik twee boeken uit het Nederlands vertaald. Een boek is al uitgegeven, het tweede is in voorbereiding tot publicatie. Door mij is het kinderboek van Karel Verleyen "Sammie Stokvis en de adem van Flatulus" vertaald, dat  net uitgegeven is.
Klik en zie de volgende link:  http://www.azbooka.ru/content/catalog/default.asp?shmode=3&idp=8665&idc=55

Ik weet niet meer wanneer het begon, maar sindsdien begon ik mijn Russische gedichten naar het Nederlands te vertalen en zelfs ook gedichten direct in het Nederlands te schrijven, omdat ik mijn gedachten en gevoelens met mijn Nederlandse kennissen en vrienden wilde delen J.

Dus op www.nederlands.nl , www.gedichten-forum.nl – zijn mijn gedichten in het Nederlands te vinden (onder de naam - Julia T.)

Op www.rifma.com.ru – mijn gedichten in het Russisch (http://www.rifma.com.ru/poet.php?is=Dreams)

Op de Russische beroeps vertalers site www.vekperevoda.com – kunt u twee vertalingen van mij vinden (van gedichten van Albert Verwey  en  Karel van de Woestijne).

Mijn gedicht is in de NIP-krant gepubliceerd. (www.nispb.ru)

Nu ben ik eerste jaar studente aan Het Hoofdstedelijk Vertalers Instituut te Sint-Petersburg.  Hier studeer ik Engels, Frans en Latijn.

Aan het einde van juni ga ik de cursus ‘Aan de mond van al die rivieren’ volgen, die zich op taalverwerving, literatuur en cultuur van Nederland richt. (Die is georganiseerd door het NIP in samenwerking met de afdeling Neerlandistiek van het James Boswell Instituut).

Ik ben zes keer in Nederland geweest en een keer in Belgie, wat een bijzondere ervaring voor mij was.